Mooiste bezienswaardigheden in Santander - Wat te doen in Santander?

Ontdek de hoofdstad van Cantabrië aan de Costa de Cantabria

Santander ligt aan de zuidkust van de Golf van Biskaje, in de autonome regio Cantabrië. Een paleis op een schiereiland boven de Atlantische Oceaan, een opvallend cultureel gebouw aan het water en brede zandstranden binnen de stadsgrenzen: het is een combinatie die je in Spanje niet snel ergens anders tegenkomt. Veel bezoekers slaan de stad over voor Bilbao of San Sebastián. Onterecht, want Santander heeft een ongedwongen sfeer die snel went.

Inleiding tot Santander

Santander is de hoofdstad van Cantabrië en telt zo’n 172.000 inwoners. De stad ligt langs een brede baai die uitmondt in de Atlantische Oceaan. Aan de ene kant het historische centrum met de kathedraal, de Mercado de la Esperanza en het Centro Botín aan de waterkant. Aan de andere kant de villawijk El Sardinero met z’n bekende stranden en de Península de la Magdalena. Het maritieme karakter is overal merkbaar; de internationale universiteit en de veerverbinding met het Verenigd Koninkrijk geven de stad een kosmopolitisch randje, en op het bord vind je terug wat er die ochtend uit de Cantabrische zee kwam.

Achtergrond en geschiedenis van Santander

De wortels van Santander gaan terug tot de Romeinse tijd. Op de plek van de huidige stad lag een nederzetting die bekendstond als Portus Victoriae. De beschutte baai maakte de locatie geschikt als handelspost en haven. In de middeleeuwen groeide Santander uit tot een belangrijke haven aan de Atlantische handelsroutes, met de kathedraal op de heuvel boven de baai als ankerpunt.

De stad bloeide in de negentiende en vroege twintigste eeuw, toen de Spaanse koningsfamilie Santander uitkoos als zomerresidentie. Koning Alfonso XIII liet tussen 1909 en 1912 het Palacio de la Magdalena bouwen op het gelijknamige schiereiland; rond die periode verrezen ook hotels, casino’s en boulevards in El Sardinero, dat tot vandaag de meest karakteristieke wijk van de stad is.

Op 15 en 16 februari 1941 ging het mis. Een hevige zuidenwind joeg een brand door het oude centrum; ongeveer 400 gebouwen werden verwoest en meer dan 10.000 mensen raakten dakloos. Het middeleeuwse hart met z’n smalle straatjes ging grotendeels verloren. Bij de wederopbouw kreeg Santander een ordelijker, maar minder historisch stadscentrum dan veel Spaanse steden van vergelijkbare omvang. De kathedraal overleefde, maar liep zware schade op.

In de twintigste eeuw groeide Santander uit tot universitair centrum. De Universidad Internacional Menéndez Pelayo (UIMP) trekt elke zomer duizenden studenten en docenten uit de hele wereld; dat geeft de stad een internationaal randje dat je niet meteen verwacht bij een plaats van dit formaat. De opening van het Centro Botín in 2017, ontworpen door Renzo Piano, heeft de culturele positie verder versterkt.

De top 10 bezienswaardigheden in Santander

Playa del Sardinero

El Sardinero is het bekendste strand van Santander en een van de grotere stadstranden van Noord-Spanje. Het bestaat eigenlijk uit twee aaneengesloten delen, Primera en Segunda Playa del Sardinero, die samen een brede, golvende zandstrook vormen aan de rand van de villawijk. Fijn wit zand, Atlantische branding en op de achtergrond een rij villa’s en hotels uit de vroege twintigste eeuw.

In de zomer is het familieterrein: strandbars, surfscholen, reddingsposten. Buiten het seizoen is het strand leeg en grijs op een manier die typisch is voor deze kust; minstens zo mooi, maar dan in een ander register. Bij het strand staat het Gran Casino del Sardinero uit 1916, dat tegenwoordig dienstdoet als cultureel centrum en theater. Met de Jardines de Piquío en de promenade vlakbij is een rondje hier op elk moment van de dag prima te doen.

Bezoekdetails: Het strand is het hele jaar gratis toegankelijk. In de zomer zijn er reddingsbrigades aanwezig. Surfscholen geven les en verhuren materiaal. Parkeren is in de zomer een crime; neem liever de bus vanuit het centrum.

Palacio de la Magdalena

Het Palacio de la Magdalena is een van de meest herkenbare gebouwen van Santander. Het paleis werd tussen 1909 en 1912 gebouwd in opdracht van de inwoners van Santander als cadeau aan koning Alfonso XIII, die het jarenlang als zomerverblijf gebruikte. Het ontwerp, een mix van Engelse en Normandische invloeden, is van de architecten Javier González Riancho en Gonzalo Bringas.

Het paleis staat op de punt van de Península de la Magdalena, aan drie kanten omgeven door de Atlantische Oceaan, met uitzicht over de baai en de open zee. De tuinen zijn aangelegd met gazons, rotspartijen en paden langs de kliffen. Tegenwoordig is het paleis eigendom van de gemeente en wordt het in de zomer gebruikt voor cursussen van de UIMP. Buiten die periode kun je via rondleidingen het interieur bezoeken, met historische meubels, schilderijen en koninklijke memorabilia.

Bezoekdetails: Het paleis is toegankelijk via geleide rondleidingen; tickets bij de ingang of online reserveren. Het omliggende schiereiland en de tuinen zijn gratis. Reken op een uur voor een rondje rondom het schiereiland.

Centro Botín

Het Centro Botín is het nieuwste culturele gebouw van Santander. Het werd geopend in 2017, naar een ontwerp van Renzo Piano, en staat aan de waterkant naast de Jardines de Pereda. Twee zwevende volumes, bekleed met duizenden keramische schijfjes die het licht van de baai weerkaatsen. Bij zon glinstert het, bij het meer typische grijze Cantabrische licht krijgt het een doffer, parelachtig effect.

Het centrum is gewijd aan hedendaagse kunst en cultuur, met wisselende tentoonstellingen van Spaanse en internationale kunstenaars en een collectie die onder meer werken van Goya bevat. Daarnaast workshops, concerten en lezingen. Vanaf het dak heb je een panoramisch uitzicht over de baai en de heuvels aan de overkant.

Bezoekdetails: Het Centro Botín is gesloten op maandag. Online tickets reserveren is slim. Het dak is gratis toegankelijk. Er is een goed restaurant in het gebouw met terras aan het water.

Catedral de Santander

De Catedral de Santander staat op het hoogste punt van het historische centrum. De oorsprong ligt bij een romaanse kerk uit de twaalfde en dertiende eeuw. In de veertiende en vijftiende eeuw werd daar een gotische bovenkerk op gebouwd; een dubbellaagse structuur die je niet vaak ziet.

De brand van 1941 beschadigde de kathedraal zwaar, maar ze is zorgvuldig gerestaureerd. Bekijk vooral de romaanse gewelven van de onderkerk, want de crypte heeft een rust die je in de bovenkerk niet vindt. In de kathedraal wordt ook de reliekschrijn van Sint-Emeterius bewaard, de patroonheilige aan wie Santander z’n naam dankt (Sancti Emetherii). In de aangrenzende kloostergang vind je het Diocesaan Museum met religieuze kunst en oudheden.

Bezoekdetails: De kathedraal is dagelijks open buiten de diensten om. Voor de crypte en het museum betaal je een kleine vergoeding. Reken op minstens een uur voor een goed bezoek.

Península de la Magdalena

De Península de la Magdalena steekt uit in de baai en is een van de prettigste wandelgebieden van de stad. Het schiereiland is volledig openbaar; elke dag lopen, fietsen en picknicken hier inwoners. Naast het paleis staan miniatuurreplica’s van drie historische schepen (Santa María, Pinta en Niña) die voor educatieve doeleinden worden gebruikt.

Er is ook een klein dierenpark, populair bij families: pinguïns, zeehonden en zeeluipaarden in omheiningen langs de kliffen, direct boven het zeewater. Vanuit verschillende punten heb je bij helder weer uitzicht over de baai, de stad en de bergketen van de Picos de Europa in de verte. De klifpaden lopen langs ruige rotsen en kleine inhammen waar de Atlantische zee tegen de kust slaat.

Bezoekdetails: Het schiereiland en de wandelpaden zijn het hele jaar gratis. Het dierenpark heeft een bescheiden toegangsprijs. Reken op 1,5 tot 2 uur voor een rustige wandeling rondom het schiereiland.

Museo Marítimo del Cantábrico

Het Museo Marítimo del Cantábrico ligt aan de baai, op korte loopafstand van het centrum. Het museum laat zien hoe nauw Cantabrië aan de zee is verbonden: van prehistorische visserij en Romeinse scheepsbouw tot de walvisvaarttraditie van de Cantabrische zeelieden in de zestiende en zeventiende eeuw. Cantabrische vissers waren destijds bij de eerste Europeanen die walvissen bejaagden in de Noord-Atlantische Oceaan, tot voor de kust van Canada.

De vaste collectie omvat scheepsmodellen, navigatie-instrumenten, kaarten, harpoenuitrusting en opgezette zeedieren. Er is een aquarium met soorten van de Cantabrische kust, en voor kinderen zijn er interactieve stations.

Bezoekdetails: Het museum is gesloten op maandag. Tickets zijn betaalbaar; kinderen tot 6 jaar gratis. Reken op 1,5 tot 2 uur voor een volledig bezoek.

Faro de Cabo Mayor

De vuurtoren van Cabo Mayor staat op de gelijknamige kaap ten noorden van Santander, waar de baai overgaat in de open Atlantische Oceaan. De toren dateert uit 1839, is nog steeds operationeel en hoort bij de bekendste van de Cantabrische kust. Het omliggende park is rustig en groen, met wandelpaden langs de kliffen en uitzicht over de Golf van Biskaje.

Bij de vuurtoren zit het Centro de Arte Faro de Cabo Mayor, een kleine galerie met wisselende kunsttentoonstellingen. Bij zonsondergang kleurt de hemel rood-oranje boven het water; in de wintermaanden, als de golven metershoog tegen de kliffen slaan, is het hier vooral een spektakel van wind en water.

Bezoekdetails: Het park en de klifpaden zijn gratis en het hele jaar open. De kunstruimte heeft wisselende openingstijden; check die vooraf. Bereikbaar per auto of fiets vanuit het centrum (ongeveer 5 km).

Playa de los Peligros en Bahía

Waar El Sardinero de open Atlantische kant biedt, ligt de Playa de los Peligros aan de andere kant: direct in de baai van Santander, beschut tegen de volle kracht van de oceaan. Het rustige water maakt het strand populair bij families met jonge kinderen, ouderen en strandvolleyballers. Het ligt op loopafstand van het centrum en de veerbootterminal, dus ideaal voor een spontane duik tussendoor.

De Playa de los Peligros grenst aan de Jardines de Pereda, de grote stadstuinen langs de havenkade, met uitzicht over de baai. Op zomerse middagen zit het strand vroeg vol met Santanderinos die na het werk komen afkoelen. Er zijn strandcafés, en de boulevard werkt prima voor een avondwandeling met zicht op het water en de bedrijvigheid in de haven.

Bezoekdetails: Gratis toegankelijk het hele jaar. Rustig water, geschikt voor kinderen en minder sterke zwemmers. Reddingsposten aanwezig in de zomer. Op loopafstand van het Centro Botín en de veerbootterminal.

Mercado de la Esperanza

De Mercado de la Esperanza, letterlijk de Markt van de Hoop, is het culinaire hart van Santander. Wie ook maar een beetje van eten houdt, komt hier langs. De markt zit in een monumentaal ijzeren gebouw uit 1904 in het centrum, met tientallen kraampjes vol verse vis, zeevruchten, vlees, kaas, groenten en lokale producten.

De visafdeling is de moeite waard: sardines, inktvis, mosselen, oesters, langoustines en de befaamde ansjovis van de Cantabrische kust liggen uitgestald op ijs. Lokale kopers komen ’s ochtends vroeg voor de verste waar, en de kramers kennen hun vaste klanten bij naam. Boven de vismarkt vind je kraampjes met tapas, pintxos en kleine maaltijden, waardoor de markt ook als ontbijtlocatie werkt.

Bezoekdetails: Open van maandag t/m zaterdag, van vroeg in de ochtend tot het vroege middaguur. Op zondag zijn de meeste kraampjes dicht. Entree gratis. Neem cash mee voor de kleinere verkopers.

Jardines de Piquío

De Jardines de Piquío liggen op de kaap tussen de twee Sardinero-stranden: een tuin uit de vroege twintigste eeuw, aangelegd als onderdeel van de verfraaiing van de villawijk. Geometrische paden, bloemperken, een fontein en bankjes. Fijne plek om even uit te puffen na een wandeling langs de boulevard.

Vanuit de tuinen kijk je uit op beide stranden en de zee. In de zomer worden er soms openluchtconcerten gehouden. Als startpunt voor een wandeling langs de promenade richting Cabo Mayor werkt het ook goed.

Bezoekdetails: De tuinen zijn gratis en het hele jaar open. Bij zonsopgang of zonsondergang het mooist. Te bereiken met de stadsbus of te voet vanuit het centrum (circa 25 minuten wandelen).

Reistips voor Santander

Santander is compact genoeg om grotendeels te voet te verkennen. Het stadscentrum, de havenkade met Centro Botín, de kathedraal en de Mercado de la Esperanza liggen allemaal op loopafstand. Voor El Sardinero en de Península de la Magdalena rijden er frequente stadsbussen. In de zomer pendelt een openbaar veerbootje over de baai naar het surfstrand van Somo; een aangenaam alternatief voor de auto. Vanuit het Verenigd Koninkrijk vaart Brittany Ferries tussen Portsmouth en Santander (circa 30 uur), populair bij wie de auto wil meenemen naar Noord-Spanje. De luchthaven Santander-Seve Ballesteros (SDR) ligt op vijf kilometer van het centrum en is bereikbaar met de stadsbus.

Taxi vanaf het vliegveld

Stadsbus lijn 5 rijdt vanaf de luchthaven in een minuut of vijftien naar het centrum en is met een paar euro de goedkoopste optie. Wil je liever vooraf een taxi reserveren die je direct vanaf de aankomsthal oppikt? Dat kan hier:

Accommodatie in Santander

Santander heeft een breed aanbod aan hotels, van budget in het centrum tot vier- en vijfsterren rond El Sardinero. Het Hotel Bahía is een klassiek viersterren met uitzicht op de baai, centraal en op loopafstand van alle attracties. Voor wie El Sardinero wil beleven, is het Hotel Real Santander een historisch vijfsterren in een Art Nouveau-villa met direct zicht op zee. Goedkoper kan ook: appartementen en kleine hotels in het centrum als Hostal La Mexicana of Posada del Mar. Wie surft of dicht bij het strand wil zitten, vindt in El Sardinero veel vakantieappartementen.

Restaurants in Santander

De keuken leunt op de Cantabrische zee en op de landbouw uit het binnenland. Vijf aanbevolen restaurants:

• El Serbal, een van de bekendste restaurants van Cantabrië, met een Michelinster en een creatieve interpretatie van de regionale keuken. Ver van tevoren reserveren.
• La Bombi, klassieke Santanderese bistro in het centrum, bekend om verse vis, zeevruchten en uitstekende rabas (gefrituurde inktvisringen, een lokale specialiteit).
• Bodega del Riojano, sfeervolle bodega met oude wijnvaten, gericht op tapas en pintxos met een goede wijnkaart. Prima voor een informele avond.
• Candela Restaurante, gezellig adres met een modern Cantabrisch menu, populair bij locals en bezoekers, goede prijs-kwaliteit en dagelijks verse vis.
• El Machi, eenvoudig maar gerespecteerd visrestaurant in de haven, waar de lokale vissers en zeelieden zelf komen eten. Geen toeristenmenu, gewoon Cantabrische keuken aan betaalbare prijzen.

Dagtrips vanuit Santander

Vanuit Santander zit je snel bij een aantal van de bekendste plekken in Noord-Spanje.

Bilbao (1 uur per auto of trein) is de Baskische metropool met het Guggenheim Museum, het Casco Viejo en een uitgesproken pintxoscultuur. Lees meer over Bilbao.

San Sebastián (1,5 uur) staat bekend om z’n stranden, de oude stad en de hoogste concentratie Michelinsterren ter wereld. Bekijk San-Sebastian voor meer informatie.

Oviedo (1,5 uur) is de hoofdstad van Asturië. De gotische kathedraal met de Cámara Santa, de pre-romaanse UNESCO-kerken Santa María del Naranco en San Miguel de Lillo, en de Calle Gascona als bulevar de la sidra maken een dagtrip de moeite waard. Lees meer over Oviedo.

Gijón (1,5 uur westwaarts over de A-8, met de FEVE-trein iets langer) is de grootste stad van Asturië en draait om de zee. Het oude vissersdorp Cimavilla op het schiereiland, het brede stadsstrand Playa de San Lorenzo en de Romeinse Termas de Campo Valdés combineren goed met een lunch in de haven. Bekijk Gijon voor de bezienswaardigheden.

Altamira, op zo’n 30 minuten rijden bij het middeleeuwse Santillana del Mar, herbergt de beroemde grotten. De originele grotten zijn gesloten voor het grote publiek, maar de Neocueva ernaast (een replica op ware grootte) laat je de rotstekeningen van zo’n 14.000 jaar oud van dichtbij zien. Santillana del Mar zelf is een van de best bewaarde middeleeuwse stadjes van Spanje en verdient een bezoek.

Conclusie

Santander hoort niet bij de eerste namen die vallen als je aan Noord-Spanje denkt; het Palacio de la Magdalena, het Centro Botín, de twee Sardinero-stranden, de kraampjes van de Mercado de la Esperanza en de lichtblauwe horizon van de Cantabrische kust vormen wel een geheel met een eigen toon. Geen tweede keuze na Bilbao of San Sebastián, maar een stad die op haar eigen merites prima stand houdt.